Đậu mèo rừng
Mucuna pruriens (L.) DC.
Đậu mèo rừng (Mucuna pruriens) là dây leo họ Đậu; quả phủ lông ngứa, hạt giàu protein và L-dopa; dùng làm thuốc, thực phẩm, phân xanh; còn gọi đậu ngứa, móc mèo.
Chưa có đánh giá nào — hãy là người đầu tiên!
Hình ảnh
Đậu mèo rừng — HạtĐậu mèo rừng — Cây
Đậu mèo rừng — Lá
Đậu mèo rừng — Hoa
Đậu mèo rừng — Hoa (2)
Đậu mèo rừng — QuảĐậu mèo rừng — HạtĐậu mèo rừng — CâyTổng quan
Đậu mèo rừng (Mucuna pruriens), còn gọi đậu ngứa, móc mèo, ma niêu hay dây sắn, là loài dây leo thân thảo thuộc họ Đậu (Fabaceae), phân bố rộng ở vùng nhiệt đới châu Á, châu Phi và châu Mỹ. Dây có thể dài 4–15 m, thân phủ lông. Lá kép gồm 3 lá chét hình trứng–mác, mặt dưới có lông. Cụm hoa chùm rủ dài 10–30 cm, mang hoa dạng cánh bướm màu trắng ngà đến tím đỏ. Quả là quả đậu dẹt dài 4–9 cm, phủ lông gai mảnh gây ngứa dữ khi chạm vào; bên trong chứa 4–6 hạt trắng ngà hoặc nâu đen. Hạt giàu protein, tinh bột và đặc biệt chứa L-dopa, tiền chất dopamine được nghiên cứu hỗ trợ điều trị bệnh Parkinson. Cây ưa khí hậu nhiệt đới ẩm, mọc hoang và được trồng làm phân xanh, che phủ đất. Ở Việt Nam, đậu mèo rừng gặp ở nhiều vùng; hạt được thu hái làm thuốc và thực phẩm.
Vòng đời
Từ hạt đến thành phẩmCây
Dây leo thảo, có thể dài 4–15 m.
Hoa
Cụm chùm rủ, hoa trắng ngà đến tím.
Quả
Quả đậu phủ lông ngứa dữ.
Hạt
Hạt trắng ngà hoặc nâu đen.
Phân bố & nguồn gốc
Tỉ lệ ghi nhận theo khu vực- Ấn Độ & Nam Á30%
- Đông Nam Á (gồm Việt Nam)30%
- Châu Phi20%
- Châu Mỹ nhiệt đới10%
- Vùng khác10%
Thành phần hoá học
Hàm lượng tương đối trong nhựa trầm- Glucid (tinh bột)40%
- Protein28%
- Xơ12%
- Nước8%
- Lipid6%
- Khoáng & khác6%
Công dụng
- Y học: hạt chứa L-dopa, nghiên cứu hỗ trợ Parkinson; đông y dùng bổ thận, tráng dương
- Thực phẩm: hạt luộc kỹ bỏ nước hoặc giã vỏ làm thức ăn giàu đạm, bột làm bánh
- Nông nghiệp: phân xanh, che phủ đất, chống xói mòn, thức ăn xanh gia súc
- Cảnh báo: lông quả gây ngứa dữ; hạt phải chế biến kỹ trước khi ăn
Đặc tính
- Dạng
- Dây leo thân thảo
- Hoa
- Trắng ngà đến tím
- Tính
- Ôn
- Tác dụng
- Bổ thận, tráng dương, lợi thấp
Sinh cảnh & bảo tồn
Đậu mèo rừng là dây leo ưa khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới ẩm; mọc hoang ở ven rừng, bụi rậm, đất hoang và được trồng làm phân xanh, che phủ đất. Cây ít sâu bệnh, sinh khối lớn. Nhân giống bằng hạt. Ở Việt Nam, cây gặp ở nhiều tỉnh; hạt được thu hái làm thuốc và thực phẩm.
Bảo tồn
Loài phân bố rộng ở vùng nhiệt đới, chưa được IUCN đánh giá (NE). Hạt được FAO thúc đẩy như nguồn thực phẩm tiềm năng. Họ Đậu (Fabaceae), chi Mucuna.
Tài liệu tham khảo
- 1Plants of the World Online — Mucuna pruriens (L.) DC. — Kew Science, 2026
- 2Velvet bean — mô tả, thành phần, sử dụng — Wikipedia tiếng Anh, 2026
- 3Đậu mèo rừng — đặc điểm, công dụng — Wikipedia tiếng Việt, 2026
- 4黧豆 Mucuna pruriens — 形態、用途 — Wikipedia tiếng Trung, 2026
- 5Nguồn ảnh: Nativeplants garden (CC BY-SA 4.0) / Scott Zona (CC BY 2.0) — Wikimedia Commons,
- 6Nguồn ảnh: Agong1 (CC BY-SA 3.0) / Atudu (CC BY 3.0) / Leo Breman (CC BY-SA 4.0) — Wikimedia Commons,