Chanh dây
Passiflora edulis Sims
Chanh dây (Passiflora edulis) là dây leo họ Lạc tiên; quả tròn vỏ tím hoặc vàng, ruột vàng thơm nồng vị chua ngọt — dùng pha nước, làm sinh tố, mứt và chiết hương liệu.
Chưa có đánh giá nào — hãy là người đầu tiên!
Hình ảnh
Tổng quan
Chanh dây là cây dây leo thân gỗ nhỏ, sống vài năm, leo nhờ tua cuốn, có thể dài 5–10 m; lá mọc so le, xẻ ba thùy sâu, mặt trên bóng. Hoa lớn, cấu tạo kỳ dị với cánh màu trắng tím và vòng xơ; quả hình cầu đến bầu dục, dài 5–8 cm, vỏ cứng bóng màu tím (hoặc vàng), khi chín hơi nhăn; bên trong là lớp ruột vàng mọng bao quanh nhiều hạt dẹt màu nâu đen.
Chanh dây có nguồn gốc Nam Mỹ (Brazil, Argentina, Paraguay), được trồng rộng khắp vùng nhiệt đới; ở Việt Nam trồng nhiều ở Tây Nguyên (Đắk Nông, Lâm Đồng), Nghệ An. Ruột quả pha nước giải khát, làm sinh tố, mứt, sốt trộn salad, bánh; hương thơm đậm nên được dùng làm hương liệu thực phẩm. Lá và hoa của chi Passiflora cũng được dùng trong y học dân gian giúp an thần.
Vòng đời
Từ hạt đến thành phẩmCành giâm
**Hom cành** được xử lý kích rễ, cắm sâu 1/3 vào giá thể tơi xốp và giữ ẩm thường xuyên.
Bén rễ
Mô sẹo hình thành rồi ra rễ; chồi non vươn lên khi hom đã ổn định.
Cây non & sinh trưởng
Đến mùa, cây bung **hoa trắng tím, tháng 5–10**, tạo cảnh quan và nguồn mật cho côn trùng.
Ra hoa & thu hoạch
Sau một mùa sinh trưởng, cây lui về phần dự trữ; **quả chín 60–80 ngày sau hoa**.
Phân bố & nguồn gốc
Tỉ lệ ghi nhận theo khu vực- Brazil30%
- Việt Nam (Tây Nguyên)20%
- Khác50%
Thành phần hoá học
Hàm lượng tương đối trong nhựa trầm- Vitamin CChống oxy hóa35%
- Chất xơHỗ trợ tiêu hóa35%
- Hợp chất thơmMùi thơm đậm30%
Công dụng
- Pha nước giải khát, sinh tố
- Mứt, sốt trộn salad, làm bánh
- Hương liệu thực phẩm; lá an thần
Đặc tính
- Mùi vị
- Chua ngọt, thơm nồng
- Giá trị
- Giàu vitamin C và chất xơ
Sinh cảnh & bảo tồn
Vùng nhiệt đới ẩm, đất tơi xốp, cần giàn leo; chịu lạnh nhẹ.
Bảo tồn
Được trồng rộng khắp vùng nhiệt đới, không bị đe dọa.
Tài liệu tham khảo
- 1Kew Science – Plants of the World Online: Passiflora edulis — Kew (Plants of the World Online), 2026
- 2Wikipedia – Passiflora edulis — Wikipedia, 2026
